//////

Miesięczne archiwum: Styczeń 2011

Znajomość stopnia krystalizacji zamiarów działania pracowników oraz warunków, od jakich uzależniają oni ich realizację, jest więc następnym czynnikiem, który należy poznać, by z wyższym prawdopodobień­stwem przewidywać zachowanie pracowników.Również taka właściwość postawy, jak niespójność — pomiędzy jej komponentami czy wewnątrz któregoś z nich — osłabia regulacyjną funkcję postawy względem zachowania. Pracownik, którego postawa charakteryzuje się niespójnością, wyrażającą się np. w tym, że deklaruje sympatię do swoich współpracowników, a jednocześnie jest przekonany, iż nie można im ufać — będzie zachowywał się wobec współpracowni­ków raz zgodnie ze swymi uczuciami, a innyim razem, zgodnie z prze­konaniami, w zależności od zaistniałych okoliczności.

Można nawet stwier­dzić, że zachowanie zawsze będzie w pewnym sensie niezgodne z posta­wą niespójną, bo jeśli będzie zgodne z niektórymi jej elementami (np. z uczuciami tego pracownika), to jednocześnie nie będzie ono realizacją tych składników postawy, które pozostają do nich w opozycji (w tym przypadku do jego przekonań).Kolejną właściwością postaw wpływającą ma to, czy będą one wy­znaczały zgodne z nimi działania, jest stopień ach internalizacji, czyli uwewnętrznienia (por. S. Mika, 1973). Postawy zinternalizowane to po­stawy determinujące występowanie określonego zachowania wobec przed­miotu postawy niezależnie od sankcji zewnętrznych .

Pracownik, który w latach siedemdziesiątych głosił swoje przekonania o konieczności moralnej odnowy partii, bez względu na to, że nie zyskiwał poparcia innych na zebraniach, że był lekceważony, napominany lub karany (np. poprzez blokowanie jego awansu, pomijanie przy rozdziale nagród), reprezentował taką właśnie głęboko zinter- nalizowaną postawę polityczną. Można zatem przypuszczać, że związek takich postaw z zachowaniem rzadziej ulegnie zakłóceniu (np. pod wpływem presji grupy) niż analo­giczny związek postaw o niskim poziomie internalizacji.

Okazuje sdę też, że wpływ postaw na zachowanie zależy również od tego, w jaki sposób te postawy były formowane. Postawa może się for­mować w konkretnym działaniu jednostki, opierać się na bezpośrednim doświadczeniu człowieka z danym przedmiotem. Postawy kształtują się również za pośrednictwem osób postronnych w wyniku przekazywanych przez nie informacji i opinii. W badaniach nad postawami studentów wobec kryzysu mieszkaniowego stwierdzono, że studenci, którzy bezpo­średnio doznali skutków tego kryzysu, wykazywali większą zgodność między postawami a zachowaniem niż studenci, którzy jedynie o nim słyszeli (D. T. R e g a n i R. F a z i o, 1977; por. T. Mądrzycki, 1978). Osobiste doświadczenie wynikające z bezpośredniego kontaktu z obiek­tem postawy „umacnia związek postawa — zachowanie.