//////

Miesięczne archiwum: Lipiec 2010

Błędy metodologiczne związane z pomiarem postaw i zachowań mogą yc przyczyną pozornej — bo uzyskanej jedynie przez badacza — roz­bieżności między postawą a zachowaniem.Owe niedostatki metodologiczne mogą polegać na:niewłaściwym pomiarze postaw,błędnym pomiarze zachowania,niewłaściwym porównaniu obu zmiennych,błędach technicznych związanych ze sposobem przeprowadzenia ba­dań.Problemy z pomiarem postaw dotyczą przede wszystkim doboru wskaźników postaw. Pomiar postaw polega najczęściej na zastosowania specjalnie skonstruowanych skal i kwestionariuszy ankiet zawierają­cych pewne pytania. Na podstawie odpowiedzi na te pytania ba­dający konstruuje obraz postaw danej osoby. O co więc należy pytać jakie i jak zadawać pytania, by obraz ten był w miarę wiarygodny? W zaleznosci od stopnia szczegółowości skal do badania postaw, trudno­ści pozycji skal, liczebności kategorii wskaźnikowych, zainteresowany może uzyskać mniej lub bardziej trafny obraz postaw (por. S. J Gross C. M. Niman, 1975).

 

Pewna grupa badaczy stwierdza, że możliwość przewidywania zacho­wania opartego na postawach zależy od tego, jaką postawę się kontro­luje. I tak np. niektórzy z nich sugerują badanie — w celu predykcji zachowania — postawy ogólnej, inni, np. M. Fishbein iJ. Ajzen (1974), proponują brać pod uwagę postawę specyficzną, tj. postawę wo­bec określonego działania, jeszcze inni każą przewidywać zachowanie, opierając się na komponencie behawioralnym postawy. M. Fishbein i J. Ajzen (1974), a także inni badacze postaw, zwrócili uwagę na znaczenie właściwego pomiaru zachowania w bada­niach nad relacją postawa — zachowanie. M. Fishbein wyodrębnił dwa typy kryteriów behawioralnych stosowanych przy pomiarze zacho­wania: kryterium prostego (pojedynczego) działania i kryterium złożo­nego działania. Dotychczas w badaniach stosowano pierwsze z wymie­nionych, tj. badano związek między postawą (jej słownym pomiarem) a jakimś pojedynczym aktem zachowania (np. podpisaniem pewnej pe­tycji).

Uzyskane w takich badaniach korelacje między postawą a działa­niem były na ogół niskie. M. Fishbein -twierdzi, że postawa może nie mieć związku z prostym działaniem, lecz może korelować wysoko z dzia- ianiem złożonym,. Pogląd ten znalazł weryfikację i potwierdzenie w wie­lu badaniach empirycznych. J. Gross, C.M. Niman (1975) wymieniają jeszcze inne pro­blemy związane z pomiarem zachowania; zwracają mianowicie uwagę na stosowanie przez badaczy kategorii wskaźnikowych zachowania o in­nym stopniu szczegółowości niż wskaźniki postaw, na trudności ze zna­lezieniem wskaźników zachowania porównywalnch ze wskaźnikami po­staw. Autorzy ci wskazali również na to, iż wiele błędnych wniosków odnośnie do relacji postawa — zachowanie wynika z korelowania skład­ników postaw z niewłaściwymi składnikami zachowania.

Archiwa